Bài đọc nhiều nhất
Liên kết
Văn học nghệ thuật

XUẤT XỨ KHÚC HÁT SÔNG QUÊ

Thứ bảy, 17.03.2012 08:56
Ca khúc " Khúc hát sông quê " với giọng ca của Anh Thơ đã quá tuyệt khi đi vào lòng người

Ca khúc " Khúc hát sông quê " với giọng ca của Anh Thơ đã quá tuyệt khi đi vào lòng người. Bạn tôi có anh Văn ( Cán bộ Kiểm lâm ) anh Phạm Văn Thành (Giáo viên trường CĐ Sư phạm tỉnh) rất thích nghe đi, nghe lại bài này. Xuống công tác ở Vị Xuyên, Bắc Quang tôi cũng gặp các chị ở trong làng hát mê ly bài đó.

Tôi làm bài này cũng tạm được, nên tôi post lên Blog này bài trả lời phỏng vấn phóng viên Báo Lao động & Xã hội của nhà thơ, nhà văn, nhạc sĩ Nguyễn Trong Tạo để mọi người chiêm nghiệm. Đây là nội dung thông tin do chính Nguyễn Trong Tạo công bố trong Blog của anh.

 1, “Khúc hát sông quê” là tác phẩm âm nhạc được đánh giá cao, nhạc sỹ có thể cho biết ông đã sáng tác bài hát này trong hoàn cảnh nào? điều gì làm ông xúc động nhất?

Nguyễn Trọng Tạo: Khúc hát sông quê là một sáng tác bất ngờ. Sáng 2/9/2002, tôi ngủ dậy ra biển Vũng Tàu tắm rồi trở về định đi thăm bạn bè ngày Quốc khánh. Chợt thấy trên bàn chùm thơ 5 bài của nhà thơ Lê Huy Mậu vừa đưa tôi sau cuộc nhậu đêm qua, nhờ xem để mang về in báo Văn Nghệ. Tôi ngồi vào bàn xem, và khi đọc đến bài thơ dài Khúc hát sông quê thì tôi thực sự xúc động, và nảy ra những giai điệu đầu tiên. Thế là tôi lấy giấy nhạc ra viết một hơi. Có lẽ chỉ khoảng 30’ là bài hát phổ thơ Lê Huy Mậu hoàn tất. Tôi chưa bao giờ viết một bài hát nhanh đến thế. Ngay bài Làng Quan Họ quê tôi phổ thơ Nguyễn Phan Hách năm 1978 được viết nhanh kỷ lục (khoảng 1 giờ), nhưng kỷ lục này đã bị KHSQ phá bỏ. Điều gì làm tôi xúc động nhất khi viết bài hát này? Đây là quê hương trong thơ Lê Huy Mậu. Nó da diết. Nó thương cảm. Nó máu thịt… Viết xong, tôi gọi điện thoại cho Lê Huy Mậu, bảo anh đến chỗ tôi (lúc ấy tôi đang dự trại viết của Hội Nhạc sĩ VN tại Vũng Tàu). Lê Huy Mậu đến, tôi hát cho Mậu nghe. Nghe xong, anh nằm ngửa trên chiếc giường trải drap trắng, dang tay, như một cây thánh giá. Mặt anh sưng lên. Sau đó anh vùng dậy nói một câu xanh rờn: “Bác làm em nổi tiếng đến nơi rồi!”. Điều đó làm tôi xúc động lắm.

2, Con sông trong bài hát có phải con sông quê hương ông không? Dường như đây là ký ức tuổi thơ của nhạc sỹ?

Nguyễn Trọng Tạo: Tất nhiên, quê tôi cũng có một dòng sông lượn quanh làng. Sông Bùng. Tôi đã được sinh ra, lớn lên, và chứng kiến cả đạn bom Mỹ dội xuống dòng sông. Tôi đi bộ đội, và qua rất nhiều con sông. Tôi yêu tất cả những dòng sông tôi gặp, nhưng gặp dòng sông nào, tôi cũng nhớ sông Bùng “tôi đã tắm một ấu thơ ở đó”.

3, Theo nhạc sỹ, điều gì đem lại cho bài hát sức sống, phải chăng là cái hồn quê trong trẻo được thể hiện qua từng giai điệu, câu chữ?

Nguyễn Trọng Tạo: Tình yêu con sông quê của nhà thơ Lê Huy Mậu đã hiện lên trong những câu thơ của anh. Còn tôi thì đã phù phép vào những dòng thơ đó. Vâng, phải nói là phù phép, vì âm nhạc có khi còn hơn cả phù thủy, nó mê hoặc cả nhân gian và cây cỏ, muông thú… Làm sao để làm được điều đó, tôi không biết, nhưng tôi là một hiện thân của sông nước làng tôi. Hiện thân của hồn quê ấy, bởi tôi chuyển tải được nó qua ngôn ngữ của mình.

4, Nhạc sỹ có thể kể đôi chút về ký ức tuổi thơ và quê hương của ông?

Nguyễn Trọng Tạo: Một đứa trẻ như bao đứa trẻ ở cái làng Trường Khê ấy. Lăn lóc với ruộng đồng, con trâu, bến nước. Nhưng cũng nhiều thú vui thôn dã… Nhiều bài thơ của tôi đã viết từ kí ức tuổi thơ ở làng quê ấy: Cỏ may khâu áo làng quê Cớ chi gió thổi bay về trời cao Ta lên sân thượng chạm vào Cỏ may. Ta cúi xuống chào… cỏ may… Cuốn sách “Miền quê thơ ấu” (còn có tên là “Mảnh hồn làng”) của tôi được tái bản nhiều lần, và được giải thưởng cũng là kí‎ ức làng tôi.

5, Khi sáng tác bài hát này, nhạc sỹ có gặp khó khăn gì không?

Nguyễn Trọng Tạo: Có lẽ cái khó nhất là phải vượt qua các làn điệu dân ca có sẵn. Tôi vượt qua rất tự nhiên. Vượt qua bằng kỹ thuât hay quan niệm về sáng tác mà tôi đã nung nấu. Tôi chỉ rút hồn dân ca chứ tôi không thuổng dân ca. Vì thế, bạn có thể nghe ở bài hát này âm hưởng của nhiều vùng dân ca miền trung VN, vì thế không chỉ người miền Trung mà người Bắc hay người Nam Bộ vẫn dễ dàng tiếp nhận.

6, Rất ít ca sỹ thể hiện thành công ca khúc này, vậy theo nhạc sỹ, cần phải có tố chất gì mới có thể hát thành công “Khúc hát sông quê”?

Nguyễn Trọng Tạo: Họ phải có quê hương. Họ phải yêu quê hương. Họ phải có tâm hồn người Việt. Và họ phải có giọng hát… Rất nhiều ca sĩ đã hát bài hát này kể cả nam lẫn nữ. Anh Thơ là người hát đầu tiên trên sóng truyền hình. Thu Hiền cũng đã hát tại Vũng Tàu vào buổi tối 2/9/2002. Và ngày 2/9/2006 tôi tình cờ trở lại Vũng Tàu, anh Lê Huy Mậu cùng bạn bè đã mở tiệc đón tôi nhân kỷ niệm 4 năm KHSQ ra đời.

7, Những ca khúc của nhạc sỹ có khi nào gặp phải scandal nào không?

 Nguyễn Trọng Tạo: Nói scandal về ca khúc của tôi thì có. Nhưng nó không giống scandal các “sao”. Ví dụ, ca khúc Làng Quan Họ quê tôi đã làm nhiều người nhầm tôi là người Bắc Ninh, đến nỗi chương trình Tiếng Thơ của Đài Tiếng nói VN năm 1979 đã giới thiệu tôi là người Kinh Bắc!! Nhưng cũng vì thế mà tôi được chơi với nhiều bạn Quan Họ, và hồi tôi ở Huế còn được Hội đồng hương Hà Bắc mời cả nhà làm Hội viên danh dự. Bài Khúc hát sông quê thì gây nhiều rắc rối. Người ta nhậu nhẹt hay họp hành mà có ai hát bài này là mở máy gọi tôi, bắt tôi nghe kỳ hết bài mới thôi. Có vụ các bạn tranh nhau hát cho tôi nghe làm nóng cả con dế. Người ta cãi nhau về chữ này chữ kia, nốt này nốt nọ, đều gọi điện nhờ tôi làm trọng tài từ xa. Có một người (nghe nói là rất xinh đẹp), gần 5 năm nay vẫn gọi điện thăm hỏi tôi, có lúc còn gửi cả quà tặng. Và đi đâu tôi cũng bị chọc là “nhạc sĩ úp mặt” (Quá nửa đời phiêu dạt, con lại về úp mặt vào sông quê), “nhạc sĩ một xu” (Vời vợi tuổi thơ một xu bánh đa vừng)...

8, Hiện nay, bản quyền tác giả và bảo vệ bản quyền vẫn là một vấn đề nhức nhối, riêng những ca khúc của nhạc sỹ có bao giờ bị xâm phạm bản quyền không? Nhất là tác phẩm “Khúc hát sông quê”?

Nguyễn Trọng Tạo: Một nhạc sĩ nước ngoài nói với tôi: “Nếu tôi có 2 ca khúc nổi tiếng và được sử dụng nhiều như anh, tôi sẽ có biệt thự, xe hơi và vài ba năm du lịch quốc tế”. Tôi nghe mà rùng mình thấy sợ nếu mình có tất cả những thứ đó. Có ca sĩ nói với tôi khi tôi cho tiền boa: “Thú thực là mấy năm nay em hái được khá nhiều tiền từ bài hát của anh, anh lại còn boa em nữa?”. Đấy là một câu nói tử tế mà tôi nghe được.

9, Nhạc sỹ nhận xét thế nào về những tác phẩm mang âm hưởng dân ca đương đại của Lê Minh Sơn, Nguyễn Vĩnh Tiến… hiện nay?

Nguyễn Trọng Tạo: Tôi chỉ nghĩ là nó hay hay không mà thôi. Một bản nhạc hay thì nó dân ca hay không dân ca không quan trọng. Còn “dân ca đương đại” là gì nhỉ? Tôi chưa nghe nói …

10, Vâng, có thể là như thế. Công việc hiện tại của nhạc sỹ như thế nào? Ông có thể kể cho độc giả nghe một chút về hành trình sáng tác nhọc nhằn của người nhạc sỹ không?

Nguyễn Trọng Tạo: Tôi không lựa chọn nghề nhạc, nên tôi thấy cũng nhẹ thôi. Sáng tác nhạc đối với tôi đa phần ngẫu hứng. Ngẫu hứng thì làm gì có nặng nhọc?

11, Kế hoạch sắp tới của nhạc sỹ là gì?

Nguyễn Trọng Tạo: Chơi. Và ngẫu hứng thơ, nhạc…

Xin cảm ơn nhạc sỹ! Diễm Huyền thực hiện

[Trở về] [Đầu trang]In bài viết Gửi cho bạn bè

 

Các tin mới khác:
» Chống tham ô lãng phí (20.01.2013)
» THƠ TẶNG NGƯỜI ĂN MÀY (Nguyễn Duy) (20.01.2013)
» Mùa xuân nhớ Bác (20.01.2013)
» Đôi nét tính cách người phụ nữ xứ Nghệ qua làn điệu dân ca (11.07.2013)
» MƯỜI BÔNG HOA TRINH LIỆT NGÃ BA ĐỒNG LỘC (04.06.2014)
» Tổ quốc và mẹ… (10.06.2014)
» Nhà thơ Phan Cung Việt: Có một thời như thế (10.06.2014)

Các tin khác:
» Khúc hát sông quê & cảm nhận (17.03.2012)
» Nơi địa linh sinh người tuấn kiệt (15.12.2011)
» CHÙA HƯƠNG TÍCH (13.06.2011)
» Hà Tĩnh trong dòng chảy ngàn năm.Tg: Bùi Minh Huệ (13.06.2011)
» Tình yêu người Nghệ qua một bài thơ (13.06.2011)
» Tính cách người Nghệ.Tg: Vũ Ngọc Khánh (13.06.2011)
» Bài thơ "Cá gỗ" (13.06.2011)
» Tiếng Nghệ- tiếng quê, tiếng lòng (13.06.2011)
» Hà Tĩnh, vùng đất địa linh nhân kiệt .(Thúy Hằng _Báo Hòa Bình) (13.06.2011)
» Bài thơ: Làm dâu Hà Tĩnh .(Khuyết danh) (13.06.2011)

Quảng cáo